Re-operasyonlar neden daha zordur?
Bazı hastalarda ilk kalp ameliyatından sonra 2. hatta 3. kalp ameliyatı gerekebilir. Re-operasyon olarak tanımlanan bu tür ameliyatlar her zaman ilk kalp ameliyatından daha zor ve sıkıntılıdır. İlk kalp ameliyatından sonra genellikle kalbin ve ana damarımız olan aortanın etrafında yapışıklıklar meydana gelir. Re-operasyonları zorlu hale getiren durum da bu yapışıklıklardır. Ameliyatı yapabilmek için bu yapışıklıkların tamamen soyulması, kalbin ve aortanın ortaya çıkarılması gerekir. En çok korkulan durum da bu yapışıklıkları soyarken kalbin ya da aortanın zedelenmesi ve kontrol altına alınamayan kanamaların meydana gelmesidir. Hasta bu durumda hayatını kaybedebilir ya da uzun süren yoğun bakım süreci sonrasında çoklu organ yetmezliğine girebilir. Bu nedenlerle biz cerrahlar ve hastalar her zaman re-operasyonlara çok temkinli yaklaşır, olabilecek her kötü ihtimale karşı bütün önlemlerimizi alarak ameliyata gireriz.
Endoskopik kalp cerrahisi ile bu muhtemel problemlerden kaçınılarak re-operasyonlar yapılabilir. Hangi hastalarda endoskopik yöntem ile re-operasyon yapılabileceğini kısaca özetleyelim.
Baypas ameliyatı sonrası mitral kapak yetmezliği
Koroner kalp hastalığı ve mitral kapak yetmezliği bazen birlikte görülebilir. Eğer mitral yetmezliği ileri derecede değil ise, ilk ameliyatta genellikle sadece koroner baypas ameliyatı yapılarak hafif mitral yetmezliğine dokunulmaz. Fakat zamanla başlangıçta hafif olan bu yetmezlik ilerleyerek hastada ileri mitral kapak yetmezliği gelişir. İleri mitral yetmezlik ise hastada kalp yetmezliği oluşturur. Bu durumda mitral yetmezlik düzeltilmezse kalp yetmezliğinden dolayı hasta hayatını kaybedebilir ya da sık sık tedavi amaçlı hastane ziyaretleri olmaya başlar. Bu hastalarda 2. ameliyatın en büyük riski ilk ameliyatta yapılan koroner baypas greftlerinin çalışıyor olmasıdır. Re-operasyonda bu greftlere zarar verilebilir ve hastada ani ritim bozuklukları gelişebilir. Bu hiç istenmeyen bir durumdur. Acil olarak bir şeyler yapılması gerekir fakat hızlı hareket re-operasyonlarda ameliyat riskini artıran ekstra bir durumdur. Endoskopik kalp cerrahisinin bize sunduğu en önemli avantaj, bu hastalarda göğüs kemiğini açmadan, kalbin ve aortanın etrafındaki yapışıklıklara dokunmadan re-operasyon yapabilmemizdir. Göğüs boşluğuna yerleştirdiğimiz kamera ile, sadece müdahale etmemiz gereken kalp boşluğunu açarak mitral kapağı tamir edebiliriz, gerekiyorsa değiştirebiliriz.
Mitral kapak ameliyatı sonrası triküspit kapak yetmezliği
Sık karşılaştığımız diğer bir grup hasta da daha önce mitral kapak ameliyatı olmuş ve kalbin sağ tarafında bulunan triküspit kapağa ilk ameliyatta dokunulmamış ya da tamir yapılmış hasta grubudur. Bu hastalarda da zamanla triküspit kapak yetmezliği ilerler ve sağ kalp yetmezliği bulguları ortaya çıkmaya başlar. Hastada karında şişlik ve ileri dönemde karında sıvı birikmesi, bacaklarda şişlik ve boyun damarlarında aşırı derecede belirginleşme ortaya çıkmaya başlar. Başlangıçta düzenli alınan idrar söktürücüler bu durumu biraz hafifletse de zamanla etkilerini yitirir ve tablo giderek ağırlaşır. Eğer sağ ventrikül yetmezliği de gelişirse bu hastalar artık ameliyattan dahi fayda görmezler. Bu nedenle erken cerrahi müdahale çok önemli ve hayat kurtarıcıdır. Yine re-operasyon olması gerektiği için hastalar ameliyat konusunda kolay karar veremezler. Zaman ilerledikçe de ameliyattan görecekleri fayda azalmaya başlar. Bu hastalarda endoskopik kalp cerrahisi triküspit kapak re-operasyonlarını oldukça kolaylaştırmıştır. Hastanın sağ göğüs boşluğuna yerleştirilen kamera ile doğrudan triküspit kapağın bulunduğu kalp boşluğu açılır ve kalp durdurulmadan, çalışan kalpte triküspit kapak tamiri ya da değişimi yapılır.
Aort kapak ameliyatı sonrası mitral kapak sorunları
Bir başka hasta grubu da aort kapak ameliyatı olmuş, fakat zamanla mitral kapağında problem geliştiği için mitral kapak ameliyatı olması gereken hasta grubudur. Bu hastalarda da yine endoskopik kalp cerrahisi ile re-operasyon yapılarak mitral kapağa müdahale edilebilir.
Özetle, kalp re-operasyonlarının önemli bir kısmı endoskopik kalp cerrahisi ile, önemli re-operasyon risklerinden kaçınılarak yapılabilir.
